Waarom heeft tannat zoveel tannines?

18 augustus 2026

Dichte tros dieppaarse tannat-druiven aan een verweerde wijnstok, warm Andes-licht op dikke schillen, houten vat op de achtergrond.

Tannat heeft zoveel tannines omdat de druif van nature dikke schillen heeft met een hoge concentratie tannineverbindingen. Dit is een genetische eigenschap van het ras zelf, niet het gevolg van teeltomstandigheden of wijnmakerstechnieken. Van alle rode druivenrassen wereldwijd behoort tannat tot de meest tanninerijke variëteiten die je kunt vinden. In de rest van dit artikel leggen we uit wat tannines precies zijn, waarom tannat er zoveel van heeft en wat dat betekent voor jou als wijnliefhebber.

Wat bepaalt het tanninengehalte van een druivenras?

Het tanninengehalte van een druivenras wordt bepaald door de dikte en samenstelling van de druivenschil, de grootte van de pitten en de hoeveelheid tannines in de steeltjes. Hoe dikker de schil en hoe groter de pitten, hoe meer tannines er potentieel in de wijn terechtkomen. Dit is een genetische eigenschap die per druivenras verschilt.

Tannines zijn polyfenolen, een soort plantaardige verbindingen die van nature voorkomen in de schil, pitten en steeltjes van druiven. Ze dienen in de natuur als bescherming voor de plant tegen vraat en infecties. In wijn zorgen ze voor de droge, samentrekkende sensatie die je op je tandvlees en wangen voelt. Dat gevoel heet astringentie.

Naast de genetica van het druivenras spelen ook de rijpheid van de druiven en de groeiomstandigheden een rol. Rijpere druiven hebben zachter aanvoelende tannines, terwijl onrijpe druiven ruwere, bittere tannines produceren. Maar de basis, hoeveel tannines er aanwezig zijn, ligt vast in het ras zelf.

Waarom heeft tannat meer tannines dan andere druivenrassen?

Tannat heeft meer tannines dan andere druivenrassen omdat de druif genetisch is aangelegd met uitzonderlijk dikke schillen en grote pitten die beide rijk zijn aan tannineverbindingen. Onderzoek naar de polyfenolsamenstelling van druivenrassen toont consistent aan dat tannat tot de top behoort als het gaat om de totale tannineconcentratie, ver boven rassen zoals cabernet sauvignon of syrah.

De naam “tannat” verwijst zelfs direct naar dit kenmerk. Het ras stamt oorspronkelijk uit de Madiran-regio in Zuidwest-Frankrijk, waar het al eeuwenlang wordt geteeld. De dikke schillen geven de druif ook een goede weerstand tegen schimmel en ziekten, wat het ras praktisch maakt voor telers in vochtige klimaten.

In Uruguay vond tannat zijn tweede thuis en groeide het uit tot het nationale druivenras. De combinatie van het ras met het Uruguayaanse klimaat resulteerde in wijnen met een krachtig karakter, maar ook een opvallende fruitrijkdom die de tannines in balans houdt. Uruguayaanse tannatwijn staat inmiddels internationaal bekend als een van de meest karakteristieke rode wijnen van Zuid-Amerika.

Hoe beïnvloedt het klimaat het tanninengehalte van tannat?

Het klimaat beïnvloedt het tanninengehalte van tannat voornamelijk via de rijpheid van de druiven. In warme, zonnige klimaten rijpen de druiven volledig, wat resulteert in zachter aanvoelende, rijpere tannines. In koelere klimaten rijpen de druiven minder ver, waardoor de tannines harder en scherper aanvoelen in de mond.

Uruguay heeft een gematigd zeeklimaat met warme zomers en voldoende neerslag. Dit helpt tannat om volledig te rijpen, wat de tannines ronder en toegankelijker maakt vergeleken met de traditionele Madiranstijl uit Frankrijk. Uruguayaanse tannatwijnen hebben daardoor vaak een andere textuur: krachtig maar met meer fruit en minder ruwe kanten.

In de hooglanden van Peru, zoals de Ica-vallei, zorgt de combinatie van intense zon overdag en koele nachten voor een langzame rijping. Dit geeft druiven meer tijd om complexe smaken te ontwikkelen en tannines te verfijnen. Het terroir, de combinatie van bodem, hoogte, temperatuurverschillen en wind, bepaalt mede hoe de tannines in tannat zich uiteindelijk in het glas presenteren.

Wat doet het wijnmakingsproces met de tannines in tannat?

Het wijnmakingsproces heeft een grote invloed op hoe de tannines in tannat zich gedragen in het eindproduct. Door keuzes in macératieduur, vergistingstemperatuur en rijping op eikenhout kan een wijnmaker de tannines verzachten, versterken of verfijnen. Tannat is een van de weinige druiven waarbij micro-oxygenatie standaard wordt toegepast om de tannines te temmen.

Maceratie en extractie

Hoe langer de druivenschillen in contact blijven met het sap tijdens de gisting, hoe meer tannines er worden geëxtraheerd. Bij tannat kiezen wijnmakers bewust voor kortere macératietijden of zachte extractietechnieken om te voorkomen dat de wijn ondrinkbaar hard wordt. Traditionele Madiranwijnen deden dit vroeger minder zorgvuldig, wat resulteerde in wijnen die soms tien tot vijftien jaar nodig hadden voordat ze drinkbaar waren.

Rijping op eikenhout

Rijping in eiken vaten doet twee dingen met de tannines in tannat. Ten eerste voegt het eikenhout zelf extra tannines toe, wat de structuur versterkt. Ten tweede zorgt de langzame zuurstoftoevoer door het hout ervoor dat de tannines polymeriseren, dat wil zeggen dat ze aan elkaar koppelen en daardoor zachter en ronder aanvoelen. Hoe langer de rijping, hoe meer de tannines integreren en de wijn toegankelijker wordt.

Zijn de tannines in tannat slecht voor de gezondheid?

De tannines in tannat zijn niet slecht voor de gezondheid. Integendeel, tannines zijn polyfenolen met antioxidante eigenschappen. Tannat staat bekend als een van de meest polyfenolrijke wijnen ter wereld, wat betekent dat een glas tannat relatief veel van deze plantaardige verbindingen bevat. Of dat een gezondheidsvoordeel oplevert, hangt af van je totale levensstijl en consumptiepatroon.

Sommige mensen zijn gevoelig voor tannines en ervaren er hoofdpijn of een droge mond van. Dit is geen giftige reactie, maar een fysiologische gevoeligheid, vergelijkbaar met hoe sommige mensen reageren op cafeïne. Als je merkt dat tanninerijke wijnen je niet goed bevallen, is dat een signaal om voor lichtere stijlen te kiezen, niet per se een reden om rode wijn helemaal te vermijden.

Het is ook goed om te weten dat tannines in wijn anders werken dan tannines in thee of koffie. De combinatie met alcohol, zuren en andere polyfenolen in wijn maakt de totale werking in het lichaam complex. Drink je wijn met eten, dan vertraagt dat de opname en vermindert het de kans op een onaangenaam gevoel.

Welke wijnen zijn het beste voor wie niet van veel tannines houdt?

Voor wie niet van veel tannines houdt, zijn lichtere rode wijnen of witte en rosé wijnen de beste keuze. Druivenrassen zoals pinot noir, gamay en garnacha hebben van nature dunne schillen en produceren wijnen met weinig tot matige tannines. Witte wijnen bevatten vrijwel geen tannines omdat de schillen tijdens de productie worden verwijderd.

Binnen het spectrum van rode wijnen kun je ook kiezen voor jonge, fruitige stijlen die op staal zijn gerijpt in plaats van op eikenhout. Die wijnen hebben minder tannines dan houtgerijpte varianten. Een Uruguayaanse tannat van een moderne producent is overigens toegankelijker dan je misschien verwacht, zeker vergeleken met de klassieke Madiranstijl.

Als je tannat karakter wilt verkennen zonder te worden overweldigd door tannines, probeer dan een tannat rosé. Daarin zit veel van de fruitige rijkdom van de druif, maar vrijwel geen van de tannines. Het is een mooie manier om het ras te leren kennen op je eigen tempo.

Bij Casa Tropico selecteren we Latijns-Amerikaanse wijnen die een eerlijk beeld geven van het druivenras en de regio. Of je nu een doorgewinterde tannatliefhebber bent of voor het eerst kennismaakt met deze bijzondere druif, we helpen je graag de juiste fles te vinden die past bij wat jij zoekt.

Veelgestelde vragen

Hoe combineer ik tannat het beste met eten?

Tannat past uitstekend bij gerechten met veel vet en eiwit, zoals gegrild rood vlees, lamsvlees of rijpe harde kazen. Het vet en de eiwitten in het eten binden zich aan de tannines, waardoor de wijn zachter aanvoelt en de smaken van zowel het eten als de wijn beter tot hun recht komen. Vermijd combinaties met lichte vis of groentegerechten zonder veel structuur, want dan kunnen de tannines overheersen en het gerecht overstemmen.

Moet ik tannat laten decanteren voordat ik het inschenk?

Ja, decanteren wordt sterk aanbevolen voor jonge tannatwijnen. Door de wijn minimaal 30 tot 60 minuten voor het serveren over te schenken in een karaf, krijgt de wijn de kans om te openen: de tannines verzachten merkbaar en de aroma's komen beter vrij. Bij oudere tannatwijnen (10 jaar of meer) kun je voorzichtiger zijn met decanteren, omdat het bezinksel in de fles kan zitten en de wijn kwetsbaarder is voor langdurige zuurstofblootstelling.

Hoe lang kan ik een fles tannat bewaren en wordt de wijn beter met de tijd?

Tannat is een van de weinige druivenrassen die uitstekend geschikt is voor lange bewaring, juist dankzij het hoge tanninengehalte. Tannines fungeren als natuurlijk conserveermiddel en beschermen de wijn tegen oxidatie. Een goede Madiranstijl of een gestructureerde Uruguayaanse tannat kan gemakkelijk 10 tot 20 jaar bewaard worden, waarbij de tannines geleidelijk integreren en de wijn complexer en ronder wordt. Bewaar de fles liggend op een koele, donkere plek met een constante temperatuur van rond de 12 tot 14 graden Celsius.

Wat is het verschil tussen een Uruguayaanse tannat en een Franse tannat uit Madiran?

Het grootste verschil zit in de stijl en toegankelijkheid. Traditionele Madiranwijnen uit Frankrijk zijn doorgaans robuuster, strakker en hebben meer tijd nodig om te rijpen vanwege het koelere klimaat en de klassiekere wijnmakerstechnieken. Uruguayaanse tannat is over het algemeen toegankelijker: warmer klimaat zorgt voor vollere rijpheid, meer fruit en zachtere tannines. Moderne Uruguayaanse producenten passen ook vaker micro-oxygenatie toe, wat de wijn direct na botteling al prettiger drinkbaar maakt.

Ik krijg hoofdpijn van rode wijn. Komt dat door de tannines in tannat?

Hoofdpijn na rode wijn wordt vaak aan tannines toegeschreven, maar de werkelijkheid is complexer. Histamines, tyramines en sulfiet in wijn kunnen ook bijdragen aan hoofdpijn, net als alcohol zelf en uitdroging. Als je specifiek reageert op tanninerijke wijnen zoals tannat, maar geen last hebt van lichtere rode wijnen, dan is een tannine-gevoeligheid inderdaad aannemelijk. Probeer tannat altijd bij een maaltijd te drinken, voldoende water te drinken tussendoor en te beginnen met een kleiner glas om te testen hoe jouw lichaam reageert.

Zijn er ook witte of mousserende wijnen gemaakt van tannat?

Witte tannat bestaat niet, omdat tannat een blauwe druif is die zijn kleur en tannines uit de schillen haalt. Wel wordt er tannat rosé gemaakt, waarbij de schillen slechts kort in contact zijn met het sap, wat resulteert in een fruitige, vrijwel tanninenvrije wijn. In sommige regio's van Uruguay en Zuid-Amerika experimenteren wijnmakers ook met licht bruisende of frizzante versies van tannat rosé, wat een speelse en verrassend toegankelijke manier is om het druivenras te ontdekken.

Hoe weet ik bij het kopen van een fles tannat of de wijn toegankelijk of heel zwaar van stijl is?

Let bij de aankoop op de herkomst en de oogstinformatie op het etiket. Uruguayaanse tannat is doorgaans toegankelijker dan klassieke Madiran, en jonge oogstjaren (2 tot 5 jaar oud) van moderne producenten zijn vriendelijker in tannines dan oudere of traditionele stijlen. Omschrijvingen als 'micro-oxygenatie', 'licht gerijpt' of 'fruitig' op het etiket of de productomschrijving wijzen op een zachtere stijl. Bij twijfel kun je altijd advies vragen aan een gespecialiseerde wijnhandel, zoals Casa Tropico, die je kan begeleiden naar een fles die past bij jouw smaakvoorkeur.

Casa Tropico